Mijn account

Favorieten

Winkelwagen

Klantenservice

Hoe tilt u iemand veilig op zonder uw rug te belasten?

Iemand veilig optillen zonder uw rug te belasten doet u door altijd met gebogen knieën te tillen, uw rug recht te houden en de persoon zo dicht mogelijk bij uw lichaam te houden. Zorg dat uw voeten stevig op de grond staan en gebruik uw beenspieren om het werk te doen. Hebt u regelmatig iemand nodig om te tillen, dan zijn er handige hulpmiddelen die de belasting op uw rug flink verminderen. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over veilig tillen.

Welke tilhulpmiddelen verminderen de belasting op uw rug?

Tilhulpmiddelen zoals een sta-opstoel, een transferband, een draaischijf of een tillift verminderen de belasting op uw rug aanzienlijk. Ze verplaatsen het zwaartepunt van de tilbeweging naar een mechanisch systeem of verdelen het gewicht beter, zodat u minder kracht hoeft te zetten. Welk hulpmiddel het beste past, hangt af van hoe mobiel de persoon zelf nog is.

Voor mensen die zelf nog een beetje kunnen meehelpen, is een transferband een goede start. Dit is een brede band die u om het middel van de persoon doet, zodat u een stevige grip hebt zonder te trekken aan armen of kleding. Dat voorkomt onhandig sjorren en geeft u veel meer controle tijdens de beweging.

Een draaischijf (ook wel draaiplaat of zwenkschijf) is nuttig bij het overzetten van een stoel naar een rolstoel of toilet. De persoon staat erop, en met een kleine draaibeweging zet u hem of haar veilig op de andere stoel. U hoeft nauwelijks te tillen.

Bij mensen die nauwelijks zelf kunnen bewegen, is een passieve tillift de veiligste optie. Hiermee tilt u iemand volledig mechanisch op, zonder fysieke inspanning van u als mantelzorger. Dit soort hulpmiddelen wordt ook ingezet door professionele thuiszorgmedewerkers, juist omdat het rugklachten bij verzorgers sterk vermindert.

Hoe tilt u iemand correct op vanuit een stoel of bed?

Til iemand correct op vanuit een stoel door er eerst voor te zorgen dat de persoon zo ver mogelijk naar voren schuift op de stoel, met de voeten plat op de grond. Ga zelf wijd staan, buig uw knieën, houd uw rug recht en vraag de persoon mee te helpen door zich af te zetten. Til dan samen omhoog, met uw beenspieren als motor.

Vanuit bed werkt het anders. Zorg eerst dat de persoon op de rand van het bed zit voordat u begint met opstaan. Laat hem of haar de handen op uw schouders leggen, niet om uw nek, want dat trekt u naar voren en belast uw rug direct. Ga opnieuw wijd staan, knieën licht gebogen, en kom samen omhoog.

Een paar praktische punten om te onthouden:

  • Houd de persoon altijd zo dicht mogelijk bij uw eigen lichaam
  • Draai nooit met uw romp terwijl u iemand vasthoudt, zet liever uw voeten opnieuw neer
  • Kondig elke beweging aan, zodat de persoon kan anticiperen en meehelpen
  • Til nooit alleen als u twijfelt of het gewicht te zwaar is

Welke fouten bij het tillen veroorzaken de meeste rugklachten?

De meest voorkomende fout bij het tillen is bukken met een rechte rug en gestrekte benen, waarbij de rugspieren het volledige gewicht opvangen. Andere veelgemaakte fouten zijn draaien met de romp tijdens het tillen, de persoon te ver van het lichaam houden en te snel tillen zonder aankondiging. Al deze fouten verhogen de druk op de tussenwervelschijven flink.

Draaien met uw romp terwijl u iemand vasthoudt, is bijzonder risicovol. De combinatie van gewicht en rotatie legt een enorme druk op de lage rug. Zet in plaats daarvan uw voeten opnieuw neer om van richting te veranderen.

Ook het onderschatten van het gewicht speelt een grote rol. Mensen denken soms dat ze het wel even kunnen, maar een volwassene optillen vraagt veel meer van het lichaam dan een zware doos. Zeker als u dit meerdere keren per dag doet, stapelt de belasting zich op. Neem de tijd, vraag om hulp als dat nodig is, en gebruik hulpmiddelen voordat u klachten krijgt, niet daarna.

Wanneer is handmatig tillen te gevaarlijk en moet u een hulpmiddel gebruiken?

Handmatig tillen is te gevaarlijk wanneer de persoon meer dan de helft van zijn of haar eigen gewicht niet meer zelf kan dragen, wanneer u zelf rugklachten hebt, of wanneer u regelmatig meerdere keren per dag iemand moet verplaatsen. In die situaties is een hulpmiddel niet een luxe, maar een noodzaak om blessures bij beide partijen te voorkomen.

Een vuistregel die veel zorgprofessionals hanteren: als u merkt dat u na het tillen pijn of spanning voelt in uw rug, is dat een signaal dat u de grens al hebt overschreden. Wacht dan niet tot het erger wordt.

Andere situaties waarbij een hulpmiddel echt nodig is:

  • De persoon is volledig bedlegerig of kan helemaal niet meehelpen
  • U zorgt in uw eentje voor iemand, zonder andere mantelzorgers of thuiszorg
  • De persoon is angstig of gespannen bij het tillen, waardoor hij of zij zich onbedoeld vastklampt of verkrampt
  • De ruimte is te krap om een veilige tilpositie in te nemen

Hoe helpt u iemand opstaan na een val zonder risico?

Help iemand opstaan na een val door eerst rustig te blijven en te controleren of de persoon pijn heeft of iets gebroken lijkt te zijn. Als dat niet het geval is, laat de persoon dan zelf langzaam naar een stabiel object kruipen, zoals een stoel of bank, en van daaruit opstaan. Til nooit direct iemand op van de grond als u niet zeker weet of er iets gebroken is.

Als er twijfel is over een breuk, bel dan direct hulp. Probeer de persoon dan warm te houden en gerust te stellen, maar beweeg hem of haar niet. Een verkeerd uitgevoerde tilpoging na een val kan een breuk verergeren.

Kan de persoon zelf bewegen en is er niets gebroken? Volg dan deze volgorde:

  1. Leg een stevige stoel naast de persoon
  2. Laat de persoon op handen en knieën komen
  3. Vraag hem of haar om met beide handen op de stoel te steunen
  4. Kom langzaam omhoog, eerst op één knie, dan rechtop
  5. Ga daarna pas zitten op de stoel

U staat hierbij naast de persoon als ondersteuning, niet als hijskraan. U begeleidt de beweging, maar de persoon doet zoveel mogelijk zelf. Dat is veiliger voor u beiden.

Wilt u meer weten over hulpmiddelen die het veilig thuis wonen ondersteunen, van tilhulpen tot valpreventie? Bij Thuiszorgwinkel vindt u een breed aanbod aan hulpmiddelen voor thuis voor mensen die zo lang mogelijk zelfstandig thuis willen blijven wonen. We denken graag met u mee over welk hulpmiddel echt past bij uw situatie.

[seoaic_faq][{“id”:0,”title”:”Hoe weet ik welk tilhulpmiddel het beste bij mijn situatie past?”,”content”:”Het beste hulpmiddel hangt af van hoeveel de persoon zelf nog kan meehelpen. Kan iemand nog enigszins staan en stappen, dan is een transferband of draaischijf vaak voldoende. Is iemand volledig afhankelijk, dan is een passieve tillift de veiligste keuze. Bij twijfel kunt u een ergotherapeut of een specialist bij een thuiszorgwinkel raadplegen, zij kunnen een thuissituatie beoordelen en een passend advies geven.”},{“id”:1,”title”:”Kan ik een tillift of ander hulpmiddel vergoeden krijgen via de zorgverzekering of gemeente?”,”content”:”Veel tilhulpmiddelen, zoals een tillift, kunnen worden vergoed via de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) of via de zorgverzekering, afhankelijk van de situatie. U kunt hiervoor een aanvraag indienen bij uw gemeente of een indicatie aanvragen via de huisarts of specialist. Het is verstandig om dit zo vroeg mogelijk te regelen, omdat de aanvraagprocedure enige tijd kan duren.”},{“id”:2,”title”:”Wat moet ik doen als ik na het tillen last krijg van mijn rug?”,”content”:”Neem bij rugklachten na het tillen direct rust en stop met zware tilactiviteiten totdat de klachten zijn verdwenen. Mild bewegen, zoals wandelen, is beter dan volledig stilzitten. Houden de klachten langer dan een paar dagen aan of zijn ze ernstig, raadpleeg dan een huisarts of fysiotherapeut. Gebruik dit ook als een duidelijk signaal om voortaan hulpmiddelen in te zetten en de tilsituatie structureel aan te passen.”},{“id”:3,”title”:”Hoe kan ik als mantelzorger leren om veilig te tillen?”,”content”:”Er zijn specifieke trainingen en cursussen voor mantelzorgers gericht op veilige tiltechnieken, vaak aangeboden door thuiszorgorganisaties, ziekenhuizen of gemeenten. Een fysiotherapeut met ervaring in ergonomie kan u ook individueel begeleiden en de techniek aanpassen aan uw specifieke situatie thuis. Vraag bij uw gemeente of zorgverlener naar beschikbare cursussen in uw regio, want deze zijn soms gratis of tegen geringe kosten beschikbaar.”},{“id”:4,”title”:”Is het veilig om iemand alleen te tillen, of heb ik altijd een tweede persoon nodig?”,”content”:”Of u alleen kunt tillen hangt af van het gewicht en de mobiliteit van de persoon, en van uw eigen fysieke conditie. Als vuistregel geldt: kunt u de handeling niet uitvoeren zonder overmatige kracht te zetten of in een onhandige houding te gaan staan, dan is een tweede persoon of een hulpmiddel noodzakelijk. Bij mensen die nauwelijks kunnen meehelpen, is alleen tillen vrijwel altijd te risicovol, zowel voor u als voor de persoon die u verzorgt.”},{“id”:5,”title”:”Hoe maak ik de thuissituatie veiliger om tilsituaties zoveel mogelijk te voorkomen?”,”content”:”Valpreventie is de beste manier om het aantal tilsituaties te verminderen. Denk aan het weghalen van losse kleedjes, goede verlichting in gangen en slaapkamer, het plaatsen van stevige beugels bij het toilet en de douche, en het gebruik van een antislipmat. Ook een aanpasbaar bed of een sta-opstoel kan het zelfstandig opstaan bevorderen, waardoor u als mantelzorger minder hoeft in te grijpen.”},{“id”:6,”title”:”Wat als de persoon die ik verzorg bang is om getild of verplaatst te worden?”,”content”:”Angst bij de te verzorgen persoon is een veelvoorkomend probleem en maakt tillen ook fysiek zwaarder, omdat iemand zich kan vastklampen of verkrampen. Neem altijd de tijd om elke stap rustig aan te kondigen en leg uit wat u gaat doen voordat u beweegt. Als de angst aanhoudt, kan een ergotherapeut of psycholoog helpen om de persoon te begeleiden in het wennen aan de handelingen of aan het gebruik van hulpmiddelen.”}][/seoaic_faq]

Gerelateerd

Een tillift thuis: wanneer is het nodig en welk type past bij jouw situatie? Lees het hier....
Herken een te strakke verbandschoen bij de wreef en voorkom drukwonden met deze praktische controletips....
Ontdek wanneer een actieve tillift onveilig wordt en welke signalen aangeven dat het tijd is voor een overstap....